Dipono: 0 Mongwadi: Morulaganyi wa Sebaka Nako ya go phatlalatša: 2023-05-22 Tšwago: Saete

Bjalo ka bareki, re dula re nyaka ditšweletšwa tšeo di kaonafatšago boleng bja rena bja bophelo. E nngwe ya dilo tše bjalo tše difsa ke go diriša Teflon ka mašeleng, yeo e ketekwago ka baka la dithoto tša yona tša go lwantšha letheba gomme e dirišwa e le sešireletši sa mašela. Le ge go le bjalo, gantši go rotoga potšišo: 'Teflon e bolokegile gakaakang ka gare ga masela?' A re hlahlobeng hlogotaba ye ka botebo.
Ka tlase ga leratadima leo le bonegilego ka dinaledi, bao ba sepelago ka mokokotlo, bao ba namelago dithaba le bašomi ba tša bohlabani ka mo go swanago ba ithekgile ka mogale yo a utilwego bakeng sa tšhireletšo malebana le dilo: lešela la PTFE. Lešela le la go makatša, leo le ketekwago ka baka la go thibela meetse mo go sa bapišwego le selo, go hema ga lona le go lwantšha mabala, makhura le dikhemikhale, le šireleditše ka setu bao ba sa balegego bao ba ratago go sepela ka lebelo mafelong a thata kudu le boemong bja leratadima.
Lega go le bjalo, ga se sohle seo se phadimago e lego gauta. Ka 2019, ditokomane tšeo di nago le sehlogo se se rego 'Black Water' di penta mogale yo ka seetša se sebe kudu, di utolla dikotsi tšeo di ka bago gona tšeo di lalelago ka fase ga go phadima ga yona ga tšhireletšo. Dipelaelo le dipelaelo di ile tša tlala setšhaba, bao bontši bja bona ba ilego ba thoma go belaela tšhireletšego ya go apara diaparo tšeo di dirilwego ka selo se. Setheo sa Boditšhabatšhaba sa Carcinogen ka morago se ile sa arola PTFE e le kankere ya Sehlopha sa 2B, e lego legoro leo le sebelago ka dikotsi tšeo di ka bago gona eupša le sa goeletše ka mo go feletšego.
Lehono, re thoma go tsoma ga rena ka noši: go utolla ditherešo tšeo di lego ka morago ga bokapele bjo bo phadimago bja Teflon le go bona, gatee ya ba moka, ge e ba mohlokomedi yo wa dilo tše kgolo tša ka ntle a bolokegile go swana le ge bohwa bja yona bo bolela.

Teflon ke leina la leina la mohuta wa polymer yeo e tsebjago bjalo ka polytetrafluoroethylene (PTFE). Ke sedirišwa seo se lemogwago ka tlwaelo ka tirišo ya sona ka dipaneng tšeo di sa kgomaretšego, gomme ka intastering ya dilo tša go dirwa ka lešela, Teflon e šomišwa kudu go dira masela ao a sa tsenego meetse le letheba.
Ka lapeng la go dira diteko kua DuPont kua United States, ka 1938, Dr. Roy Plunkett o ile a kgopša ke selo seo a bego a sa letelwa. Seo se ilego sa tšwelela e be e le selo se sebotse sa lerole, seo ka morago se ilego sa bitšwa Teflon. Seaparo se sa go tlotša sa Teflon, seo se bitšwago semmušo polytetrafluoroethylene (PTFE), se be se bonagala se sa ikokobetše kudu. Eupša ponagalo e ka ba ya boradia.
Polytetrafluoroethylene PTFE, ka motheo wa yona, e ikgantšha ka sebopego se se kgethegilego. Polymer ya yona e na le khapone le fluorine, e lego seo se feleletšago ka go se šome ga yona mo go makatšago ga dikhemikhale. Ge re bolela ka tsela e bonolo, se se bolela gore ga e hlakane gabotse le dikhemikhale tše di bolago. Go e na le moo, e ema e tiile, e gana go arabela goba go tšhilafala.
Motho a ka botšiša gore, 'Ke ka lebaka la eng seo se le bohlokwa?' Ke mo se phadimago gona. Lefaseng leo le tletšego ka didirišwa tšeo di kgomarelago, tšeo di kgomarelago goba tšeo di kgomarelago, Teflon e dula e sa kgomege. Semelo se sa go se kgomarele, se kopantšwe le ye nngwe ya dikoefisiente tša fase kudu tša kgohlano, se dira gore e be ye botse go didirišwa tša go apea tše di tloditšwego. Ka gona, ge o gadika mae ao a mesong, a thelela ntle le maiteko go tšwa paneng.
Lega go le bjalo, bokgoni bja Teflon ga bo lekanyeditšwe feela ka khitšhing. Ka lebaka la go ganetša ga yona ga phišo ya godimo, diintasteri go ralala le mehuta ye mentši di e šomiša bakeng sa dikgopelo tša themperetšha ya godimo. Ge e le gabotse, go kgotlelela ga yona ga tšhilafalo go e dira gore e be mmamoratwa bakeng sa go boloka tše dingwe tša dikhemikhale tše bogale kudu.
Go feta moo, ge o kgoma bokagodimo bja Teflon, e ikwa e thelela, ka baka la sebopego sa yona se sebotse. Ka dipeakanyo tša mohlagase, dithoto tša yona tša go thibela moya di tšeelwa godimo, di šireletša dipotologo le didirišwa go tšwa go diphallo tša mohlagase tšeo di sa nyakegego.
Lega go le bjalo, tšhelete e nngwe le e nngwe ya tšhipi e na le mahlakore a mabedi. Ge e le ka fase ga phišo ye kgolo kudu, didirišwa tša go apea tše di tloditšwego ka PTFE di ka ntšha muši wa polymer. Ke ka sewelo, eupša muši wo o ka lebiša go 'polymer fume fever' bathong, e lego boemo bjo bo gopotšago ka flu. Bagwera ba rena ba mafofa, e lego dinonyana tša ka gae, ba ka ba le kwelobohloko ka mo go kgethegilego go muši wo wa polymer.
Nakong ya tshepedišo ya yona ya tšweletšo, moriti o mongwe o tšwelela: tšhomišo ya esiti ya perfluorooctanoic (PFOA). Ka ge e be e tswalanywa le go tshwenyega ka nako e telele ga tša maphelo, ngangišano mabapi le tšhireletšego ya yona e ile ya ba e kgolo. Ka go ela hloko matshwenyego a, batšweletši ba United States ba ile ba phetha ka go fediša PFOA ganyenyane-ganyenyane tshepedišong yeo.
Ge re phetha, kanegelo ya Teflon ke ya boitlhamelo le go fetofetoga le maemo. Go tloga go go utollwa ga yona ka kotsi go ya go go dirišwa ga yona mo go apareditšego, leeto la yona le gatelela bobedi bokgoni le mereo ya didirišwa tša mehleng yeno. Go swana le dilo ka moka, le ge e nea mehola e megolo kudu, go ithekgile ka rena gore re e diriše ka bohlale.

Ka nywaga e mentši, tšhireletšego ya Teflon e bile taba yeo go ngangišanwago ka yona kudu. Selo se segolo seo se bego se tshwenyegile e be e se ka Teflon (PTFE) ka boyona eupša e be e le ka motswako wo o dirišwago tšweletšong ya yona wo o bitšwago perfluorooctanoic acid (PFOA). Selo se se kgokagantšwe le ditaba tše di fapafapanego tša maphelo, gomme seo sa hlola lephoto la go tshwenyega gare ga bareki. Le ge go le bjalo, go bohlokwa go lemoga gore go tloga ka 2013, ka lebaka la matshwenyego a maphelo le tikologo, batšweletši ba bagolo ba ile ba fediša tšhomišo ya PFOA ka tšweletšong ya Teflon.

Teflon ya lehono yeo e šomišwago ka mašeleng e tšewa kudu e le yeo e bolokegilego, ka ge e se sa na le PFOA. Seaparo sa Teflon ke sešireletši sa lešela se se tiilego, se thuša didirišwa go ganetša mabala le go katološa bophelo bjo botelele bja setšweletšwa. Ke tšobotsi yeo e lebogwago kudu ka gear ya ka ntle, upholstery, le dilo tše dingwe tšeo di ka apara le go gagoga.
Go sa šetšwe go fetoga go tloga go PFOA, matshwenyego a mangwe a sa dutše a le gona mabapi le polokego ya Teflon ka mašeleng. Bothata bjo bogolo bo tšwelela ge sedirišwa se fišwa go fihla dithemperetšheng tše di phagamego kudu (ka godimo ga 600°F/316°C), mo nakong yeo se ka ntšha muši wo o ka bago kotsi ge e ka hemelwa. Lega go le bjalo, ka tlase ga maemo a tlwaelegilego a tšhomišo, masela ao a tloditšwego ka Teflon ga a fihlelele dithemperetšha tše, e lego seo se dirago gore kotsi yeo e nyakile e se gona tšhomišong ya letšatši le letšatši.
Teflon sebediswa ka masela ka kakaretšo e bolokegile bakeng sa go dirišwa letšatši le letšatši. E fana ka mehola e mentši, go akaretša le go ganetša letheba le go oketša bophelo bjo botelele bja lešela. Le ge go le bjalo, go swana le didirišwa ka moka, go kwešiša dithoto tša tšona le tšhomišo ye e nepagetšego go bohlokwa kudu go netefatša polokego. Matshwenyego ao a tšweleditšwego nakong ye e fetilego a lebišitše go diphetogo tše bohlokwa tša tšweletšo, go dira gore Teflon yeo re e šomišago lehono e bolokege go feta le ge e le neng pele.
Gopola, go dula re tsebišwa ka ditšweletšwa tšeo re di šomišago letšatši le letšatši ke mogato wa motheo wa go ba bareki bao ba lemogago. Ge re tšwela pele go tšeela godimo dilo tše mpsha tšeo di godišago maphelo a rena, re swanetše gape go lwela go ba pepeneneng le polokego ka dikarolong ka moka tša tšweletšo le tšhomišo.